Στα λαγκάδια της Λιλιπούπολης

Υπάρχουν κάποιες στιγμές που ο θόρυβος που προκαλούν όλοι είναι τόσο εκκωφαντικός, που χρειάζεται να καταφύγεις σε ακούσματα του  παρελθόντος για να μαλακώσουν τ αυτιά σου. Θες το ότι έρχονται μνήμες από το παρελθόν ντυμένες με την αχλή του χρόνου; Θες το ότι η ψυχή θυμάται τα πάντα και ένα χαμόγελο ξεπροβάλλει κάθε φορά στο άκουσμα;

Όπως και να είναι, από την εποχή των 12 χρόνων σου, που τα άκουγες αλλά πολλά από τα μηνύματά του δεν έφταναν βαθιά, μέχρι σήμερα που τα αποκωδικοποίησες πια, η Λιλιπούπολη είναι από τα λίγα ακούσματα που φέρνουν ένα αυθόρμητο χαμόγελο-βάλσαμο. 

Από την "πολιτική" στάση του Χαρχούδα-Δήμαρχου,



μέχρι την  ιστορία του Χρυσαλιφούρφουρου,



και την προσπάθεια της Όφης Σόφη να μάθει καλούς τρόπους στον παπαγάλο της Πιπινέζας,

η σύλληψη και παρουσίαση, η συμμετοχή καταξιωμένων καλλιτεχνών η δημιουργική φαντασία τόσων νέων (τότε) καλλιτεχνών που συναντήθηκαν στους δρόμους της "Λίλιτσας", μας χάρισε ένα διαμάντι που όσο περνάν τα χρόνια όχι μόνο δεν χάνει τη λάμψη του, μα δείχνει όλο και πιο φρέσκο. Είναι η λάμψη της ποιότητας όταν το αποτέλεσμα είναι πια πολιτιστική δημιουργία και όχι απλά μέσο για να πλουτίσουν οι συντελεστές. 

Η πρωτοτυπία, η ποιότητα και η αρτιότητα της της χάρισαν επάξια τον τίτλο της "θρυλικής" εκπομπής που με μαγικό τρόπο εξακολουθεί να μαγεύει μέχρι και σήμερα. Και αν "περιέγραφε" την περιρρέουσα ατμόσφαιρα της μεταπολίτευσης, το σήμερα δεν δείχνει να διαφέρει και πολύ... Και είναι μαγικό το πως μια παιδική (όχι παιδιάστικη) εκπομπή αφορά και "έξυπνους" μεγάλους.  Το λυπηρό (και να ήταν το μόνο...) είναι ότι η Λιλιπούπολη έμεινε στον αέρα ως το 1980 και απο τις εκπομπές τριών χρόνων, διασώθηκαν μόνο 74....

«H Λιλιπούπολη ξεκίνησε σαν μια εκπομπή για να μαθαίνουν τα πολύ μικρά παιδιά τι είναι το κόκκινο χρώμα, τι το πράσινο, τι είναι το κοντά, τι το μακριά, το μικρό, το μεγάλο...», αναφέρει η Μαριανίνα Κριεζή. Αρχικά η σειρά μπορούσε να χαρακτηριστεί σαν αποτυχία, καθώς το σοβαρό κοινό του Τρίτου Προγράμματος έκρινε αυστηρά την προσπάθεια αυτή και η ακροαματικότητα ήταν χαμηλή. Η ίδια η δημιουργός της θεωρούσε πως έπρεπε να σταματήσει. Η ιδέα αυτή έβρισκε αντίθετό τον ίδιο τον Χατζιδάκι, ο οποίος θεωρούσε την σειρά αξιόλογη. Εκείνη την περίοδο εισχώρησε στην συγγραφική ομάδα της σειράς η Άννα Παναγιωτοπούλου, η οποία προσέφερε έναν πιο θεατρικό λόγο στα κείμενα. Την περίοδο εκείνη η εκπομπή αρχίζει να ανεβαίνει σε ακροαματικότητα, ενώ το ακροατήριό της άρχισε να διευρύνεται σε διάφορες ηλικιακές κατηγορίες. Ταυτόχρονα ο χαρακτήρας της γινόταν περισσότερο πολιτικός. Η Μαριανίνα Κριεζή αναφέρει χαρακτηριστικά πως «...άρχισαν οι ήρωες να αποκτούν χαρακτήρα. Άρχισε να αλλάζει η θεματολογία. Η "Λιλιπούπολη" πήρε πολιτική διάσταση, συνέβαιναν γεγονότα, γίνονταν εκλογές όπως τις κάνουν οι μεγάλοι». Ο Χαρχούδας συνδέθηκε με τη Δεξιά Κυβέρνηση ενώ ο Δυστροπόπιγκας με την Αριστερά αντιπολίτευση. Τα κόμματα, κυρίως η τότε Κυβέρνηση, και μία μερίδα του Τύπου άρχισαν να σχολιάζουν έντονα την σειρά, κατηγορώντας την ως κομμουνιστική προπαγάνδα. Η αντίδραση από τους Τσαλδάρη (μέχρι καιεπερώτηση στη Βουλή έκανε) και Λαμπρία ήταν έντονη, ενώ ο Αβέρωφ είχε δηλώσει: «Ακούμε τη "Λιλιπούπολη" και νομίζουμε ότι ακούμε Ράδιο Μόσχα!».(wikipedia) Αντίθετα με την όλη κατάσταση, ο Χατζιδάκις προστάτευε τόσο οικονομικά όσο και πολιτικά την εκπομπή. Σε κείμενό του στην Ελευθεροτυπία είχε χαρακτηρίσει τη «Λιλιπούπολη» σαν: γέννημα μιας φιλελεύθερης και πειραματικής ραδιοφωνίας από τη μία, του Τρίτου Προγράμματος, και από την άλλη μιας ομάδας νέων ανθρώπων με πολύ ταλέντο που συγκεντρώθηκαν στο Τρίτο και δούλεψαν ελεύθερα, με κέφι, με αξιοπρέπεια και αυτοσεβασμό. Αυτό βέβαια δεν στάθηκε εμπόδιο στο να εξοργιστεί η αντιδραστική παραδημοσιογραφία του ελληνικού Τύπου που χαρακτήρισε τη "Λιλιπούπολη"... κομμουνιστική. Ίσως γιατί πρώτη φορά κάποιοι μιλούσαν στα παιδιά υπεύθυνα με καθαρή ποιητική γλώσσα. Θίγοντας (με τον τρόπο αυτόν) θέματα που βασανίζουν και πονάνε τον τόπο και όχι ως εκπαιδευτικοί ή γονείς ανόητοι που συμπεριφέρονται στα παιδιά λες και αποτείνονται σε υπανάπτυκτους και ατελείς οργανισμούς με θέματα ανώδυνα και γλώσσα απονεκρωμένη και συμβατική. Τίτλος-Ιδέα: Ρεγγίνα Καπετανάκη Κείμενα: Μαριανίνα Κριεζή/ Ρεγγίνα Καπετανάκη/Άννα Παναγιωτοπούλου Μουσική: Ν Κυπουργός/ Λένα Πλάτωνος/Νίκος Χριστοδούλου/Δημήτρης Μαραγκόπουλος Διεύθυνση Ορχήστρας: Μάνος Χατζιδάκης Τραγούδι: Σαββίνα Γιαννάτου, Σπύρος Σακκάς, Αντώνης Κοντογεωργίου, Μαριέλλη Σφακιανάκη Ηθοποιοί-Φωνές: Δημοσιογράφος Μπρίνης: Νίκος Τσιλούνης Μπιξ-Μπιξ: Σταμάτης Φασουλής Δυστροπόπιγγας: Θόδωρος Μπογιατζής Μπομπίλα: Μίρκα Παπακωνσταντίνου Παπαγάλος της Πιπινέζας: Λάμπρος Τσάγκας Χαρχούδας: Βασίλης Μπουγιουκλάκης Πρίγκιπς: Λευτέρης Βογιατζής Ανάμεσα στους ηθοποιούς που ακούγονταν στην σειρά ήταν και οι Λευτέρης Βογιατζής, Σαπφώ Νοταρά, Λυδία Κονιόρδου, Αλέκα Παΐζη, Ράνια Οικονομίδου, Πέπη Οικονομοπούλου, Μίνα Αδαμάκη, Σταύρος Μερμήγκης και Μίμης Χρυσομάλλης.

"Στείλτε όλους τους φίλους μου σχολείο" Action Aid 2014

Ο καθενας μεσα απο τη διαφορετικοτητα του και τη μοναδικοτητα του μοιραζεται την αναγκη για φιλους/παιχνιδι και το δικαιωμα στην εκπαιδευση και τις ισες ευκαιριες με ολους τους συνομιληκους του.
Δημιουργουμε γεφυρες, γκρεμιζουμε τις ανισοτητες,  αλλαζουμε τη νοοτροπια και τα στερεοτυπα που μας  ειναι εμποδια στη χαρα, τη γνωση και τη δημιουργια.

Action Aid 2014

Στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Εβδομάδας Δράσης για την Εκπαίδευση που διοργανώνει κάθε χρόνο η Action Aid συμμετέχουμε φέτος στην εβδομάδα κατά του αποκλεισμού παιδιών με αναπηρία από την εκπαίδευση με τίτλο "Στείλε όλους τους φίλους μου σχολείο". 

Πρόκειται για μια εβδομάδα γεμάτη εκδηλώσεις και δράσεις μαθητών, οι οποίες πραγματοποιούνται κάθε άνοιξη, κυρίως από σχολεία, σε πάνω από 100 χώρες στον κόσμο. Κατά την εβδομάδα αυτή τα παιδιά υπενθυμίζουν με δημιουργικούς και γεμάτους φαντασία τρόπους στους ηγέτες του κόσμου τις δεσμεύσεις τους σχετικά με την εκπαίδευση και προωθούν το μήνυμα για την ουσιαστική κατοχύρωση του δικαιώματος πρόσβασης στην εκπαίδευση κάθε παιδιού. Πάνω από 10 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως παίρνουν μέρος κάθε χρόνο στην Παγκόσμια Εβδομάδα Δράσης για την εκπαίδευση!

•  24 εκατομμύρια παιδιά  δεν πηγαίνουν στο σχολείο εξαιτίας της αναπηρίας τους. Αυτός ο αριθμός είναι το 1/3 του συνόλου των παιδιών που βρίσκονται εκτός σχολείου παγκοσμίως (περίπου 57 εκατομμύρια). 

• Η Ιταλία είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα στην οποία το 99% των παιδιών με αναπηρία φοιτούν σε σχολεία γενικής εκπαίδευσης.

• Στην Ελλάδα ο αριθμός των Μαθητών/ριών με Αναπηρία υπολογίζεται, ότι προσεγγίζει τους/ τις 36.000. Από αυτούς/ες περίπου οι 7.000 φοιτούν σε Ειδικά Σχολεία, οι 27.000 σε Τμήμα Ένταξης και οι 1800 κάνουν χρήση υπηρεσιών Παράλληλης Στήριξης. (πηγη Action Aid)

 Τα παιδιά με αναπηρία αντιμετωπίζουν πολλαπλές δυσκολίες στον τομέα της εκπαίδευσης που πολλές φορές οδηγούν στον αποκλεισμό τους από το σχολείο. Δυστυχώς υπάρχει ακόμα η νοοτροπία να βλέπουμε τους ανθρώπους με αναπηρία ως άτομα που δεν μπορούν να συμβάλλουν στην κοινωνία, στα οποία δεν δίνονται ίσες ευκαιρίες για πλήρη συμμετοχή στην καθημερινή ζωή.

Τι μπορούμε να κάνουμε εμείς για αυτό; 

Με το ερώτημα αυτό προχωρήσαμε στον παιδαγωγικό σχεδιασμό των φετινών δράσεων με αφετηρία, όπως άλλωστε σε κάθε πρόγραμμα Αγωγής Υγείας, την προσωπική ανάπτυξη των μαθητών. Με τον όρο αυτό εννοούμε την καλλιέργεια γνωστικών, συναισθηματικών, ψυχοκινητικών, κοινωνικών και αισθητικών ικανοτήτων των μαθητών.

Γνωστικοί στόχοι,  ο μαθητής μαθαίνει, παρατηρεί, γνωρίζει και αναγνωρίζει, κοινωνεί τις διαθέσεις, ιδέες και τα συναισθήματά του, ενώ παράλληλα επικοινωνεί μέσω αυτών με τον περίγυρό του, τόσο λεκτικά όσο και μη λεκτικά χρησιμοποιώντας τα κειμενικά είδη της αφήγησης, περιγραφής.

Συναισθηματικοί-ψυχοκινητικοί στόχοι. Ο μαθητής μέσα από την χαρά της δημιουργίας, του παιχνιδιού, και της αισθητικής απόλαυσης, αναπτύσσει και μαθαίνει να αντιδρά με ενσυναίσθηση. ∆ιευρύνει την προσωπικότητά του  μέσα από τη δημιουργία, Αξιολογεί την επικοινωνία με τους συμμαθητές και τους διδάσκοντες. Ενθαρρύνονται να μεταδώσουν τις ιδέες τους, τα συναισθήματά τους και τις εμπειρίες τους. (Κοντογιάννη, 1995, 24-27)

Κοινωνικοί στόχοι, μέσω των οποίων επικοινωνεί, δηλαδή, συζητά, συμμετέχει και συνεργάζεται με άλλα άτομα συμμετέχοντας ενεργά στις ομαδικές διαδικασίες και στη διαμόρφωση των χώρων του σχολείου. Ασκεί κριτική, επιχειρεί αξιολόγηση, αντιμετωπίζει με κριτικό πνεύμα τόσο τα περιβαλλοντικά, κοινωνικά και θεσμικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν τα παιδιά με αναπηρία στην πρόσβασή τους στο σχολείο όσο και την παρουσίαση των αποτελεσμάτων. Αξιολογεί τις πληροφορίες που συλλέγει και τις διασυνδέει με in vivo καταστάσεις και συμπεριφορές της καθημερινής ζωής. Επικοινωνεί τα μηνύματά τους μέσω της Παγκόσμιας Εβδομάδας Δράσης για την Εκπαίδευση,  συνδέοντας το σχολείο  με την κοινωνική πραγματικότητα ώστε να δημιουργήσουμε μια κοινωνία όπου όλα τα παιδιά θα έχουν το είδος της εκπαίδευσης που δικαιούνται.

Το εκπαιδευτικό σενάριο πάνω στο οποίο σχεδιάσαμε τις δραστηριότητες στηρίζεται στο ανακαλυπτικό μοντέλο μάθησης.
Τα τμηματα που συμμετειχαν Α1&2, Δ Ολοημερου, Ε1 και Στ1 ακολουθησαν την δικη τους πορεια το καθενα στην πραγματοποιηση των δραστηριοτητων, με κοινη την τελικη δραση και τη δημιουργια αλυσιδων. Εδω, αναφερονται οι δρασεις των Δ ολοημερου και Στ1.

Αρχικά

Οι μαθητές χωρίστηκαν σε ομάδες ενώνοντας τις καρτέλες της Action Aid, με τις οποίες είχαμε δημιουργήσει παζλ.  

Διάβασαν τα συνοδευτικά κείμενα και σημείωσαν στο Ημερολόγιο Εργασίας το Θέμα κάθε καρτέλας και σημείωσαν 3 ερωτήσεις δικές τους προς το παιδι της καρτελας με τις οποίες εκφράσαν αυτό που θέλαν οι ίδιοι να μάθουν με αφορμή όσα διαβασαν.

Αναζήτησαν πληροφορίες και τις απαντήσεις στα ερωτηματά τους από τα Εντυπα που είχαν στη διαθεσή τους.

Κατέγραψαν τις διαφορές τους με τα παιδιά στις καρτελες πανω στις πλαστικοποιημενα περιγραμματα απο την Action Aid) και οσα  οι ιδιοι  κανουν στο σχολειο, αλλα οχι οι νεοι φιλοι τους (τα παιδια απο τις καρτελες)

Ακολούθησε ανακοίνωση όσων κατέγραψαν και συζήτηση για τις δυσκολίες που συναντάνε στην καθημερινή ζωή τους και τα προβλήματα που θα αντιμετώπιζαν αν φοιτούσαν στο δικό μας σχολείο παιδια με αναπηρια.

Ενσυναίσθηση

Η κάθε ομάδα παρέλαβε έναν πίνακα ζωγραφικής και τον περιέγραψε  με βάση τα όσα περιγράφονται στις "Οδηγίες περιγραφής έργων τέχνης για ανθρώπους με προβλήματα όρασης". 

Όταν τελείωσαν διάβασαν την περιγραφή τους στους συμμαθητές τους και αυτοί προσπάθησαν να ζωγραφίσουν τον πίνακα που άκουσαν να περιγράφεται. 

Έγραψαν χωρίς να βλέπουν. 

Περιέγραψαν ένα αντικείμενο/εναν πινακα ζωγραφικης/μια σκέψη/ένα συναίσθημα χωρίς να μιλήσουν (παντομίμα).
Προσπάθησαν να περπατήσουν με τα μάτια ή το πόδι τους δεμένο.

Στη συνέχεια κατέγραψαν τα συναισθήματα που βίωσαν.

Εμαθαν για την Έλεν Κέλερ και το Στιβεν Χωκινγκ.

Κοινοποίηση

Ετοιμασαν μηνυματα,  και ενα εντυπο ανακοινωσης τα οποια υπεγραψαν με το προσωπικο τους δακτυλικο αποτυπωμα για να μοιραστουν στους γονεις και τους περαστικους κατα τη διαρκεια της τελικης δρασης.
Το δακτυλικο αποτυπωμα επιλεχθηκε σαν τροπος υπογραφης για να συνειδητοποιησουν οτι ειναι το μονο διαφορετικο/μοναδικο που εχουμε ολοι ανθρωποι για να ξεχωριζουμε, οτιδηποτε αλλο ειναι ο,τι μας συνδεει, οσα μας ενωνουν.




Τελικη δραση
Κυριος στοχος ολων των προγραμματων αυτου του ειδους ειναι η συνειδητοποιηση και η ενσυναισθηση. Γιατι μεσα απο την αλλαγη ρολου, μαθαινοντας να βλεπεις πραγματικα τον αλλο, τις δυσκολιες του, τα προβληματα του, πλησιαζεις τον αλλο και αντιλαμβανεσαι καλυτερα πως οσα μας χωριζουν ειναι στην πραγματικοτητα οσα μας ενωνουν.

Μάιος 2014

Ανθρωποι του κοσμου. Καθημερινες ανθρωπινες ιστοριες απο ολο τον πλανητη

Λιγο πριν την εβδομαδα δρασης για την Action Aid (4-10/5/2014) με φετινο θεμα τη διαφορετικοτητα, ανακαλυψα στο google+ feed τις φωτογραφιες του προτζεκτ του γαλλου σχεδιαστη Adrien Colombié με τιτλο "Ανθρωποι του κοσμου" (HUMANS OF THE WORLD). 

Λενε οτι "ολοι ειμαστε ιδιοι κατω απο το δερμα, απλα εχουμε διαφορετικες εμπειριες και αυτο ειναι που μας κανει μοναδικους". Ολοι μας συνδεομαστε με μια γεφυρα με καποιον αλλο στον πλανητη. Κοιτωντας απο μακρια ειμαστε ολοι νεοι, γηραιοι, εγχρωμοι, λευκοι, φτωχοι ή πλουσιοι. Αν κοιταξεις πιο προσεκτικα καποιοι μοιαζουμε με συννεφα, καποιοι με πετρες, ειμαστε ολοι μοναδικοι μεσα στη διαφορετικοτητα μας, εχουμε περισσοτερα να μας ενωνουν απ οσα μας χωριζουν.

Ο Adrien Colombié θα ξεκινησει ενα ταξιδι στον κοσμο με εναν και μοναδικο σκοπο. Παιρνοντας μια συνεντευξη απο ενα προσωπο καθε μερα για 365 ημερες, να γνωρισει διαφορετικους ανθρωπους και να συλλεξει τις ιστοριες τους με τη μορφη φωτογραφιων, σημειωσεων, χαρτων και δακτυλικων αποτυπωματων. 

Το πιο δημιουργικο κομματι του προτζεκτ ειναι ακριβως τα δακτυλικα αποτυπωματα, τα οποια θα ειναι οι προσωπικες υπογραφες ολων οσοι μοιραστουν τις ιστοριες τους μαζι του. 

Μια απο τις πρωτες ερωτησεις του θα ειναι "Τι κανεις με την ελευθερια σου;" - "Πώς χαιρεσαι την ελευθερια σου;"

(Αληθεια, ας αφιερωσουμε ενα λεπτο να σκεφτουμε κι εμεις μια απαντηση)

Mια εικονα της ζωης ανθρωπων που επιλεγησαν κατα τυχη. Τι κανουν, τι εχουν κανει, τι σκεφτονται, ποιον αγαπανε, τι μισουν, τι ονειρευονται. Με λιγα λογια ποσο ανθρωπινοι ειναι. Ερωτησεις που αποκαλυπτουν την ανθρωπινη πλευρα μεσα μας.

 

 Οι 50 πιο ενδιαφερουσες ιστοριες θα αποτελεσουν το υλικο στο βιβλιο που θα εκδοθει με τιτλο  "Ανθρωποι του κοσμου" (HUMANS OF THE WORLD). 

Λατρης της περιπετειας, δημοσιογραφος, καλλιτεχνης. Ενας εξερευνητης καλλιτεχνης που μεσα απο την ανθρωπολογικη ερευνα προσπαθει να κατανοησει και να περιγραψει την ανθρωπινη ζωη στον πλανητη με τα ιδια τα λογια των πρωταγωνιστων, των ανθρωπων που κατοικουν σε αυτη τη γωνια του γαλαξια μας.

υγ

Δεν μπορω να μην θυμηθω την εκπληκτικη εκθεση που φιλοξενηθηκε στη Στεγη Γραμματων και Τεχνων στην αρχη της χρονιας με τον τιτλο "Βλεμματα" του Κριστιαν Μπολτανσκι, σχεδον ανακαλυπτοντας με δεος οτι το μονο τελικα που μας χωριζει ως ανθρωπινα οντα ειναι το βλεμμα και το δακτυλικο μας αποτυπωμα. Αλλα για αυτο ετοιμαζεται ετερο κειμενο/αναφορα καθως αποφασισα οτι πολυ καιρο εχασα (...) και ειναι καιρος να επιστρεψω, βαζοντας οχι μονο τις τελειες που πρεπει αλλα και τις παυλες.... 

αντε και καλη ανοιξη..."πχια", που λεει και ο Δημος.

Το πείραμα του Ερατοσθένη 2014

«Το πείραμα του Ερατοσθένη 2014» (The Eratosthenes Experiment 2014) οργανώνεται στα πλαίσια του δικτύου καινοτομίας Open Discovery Space project που είναι  συγχρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ενωση.  Η δράση εντάσσεται στα πλαίσια συμμετοχής του σχολείου μας στο δίκτυο καινοτομίας Open Discovery Space (ODS).
Την Παρασκευή, 21 Μαρτίου 2014, σχολεία από όλον τον κόσμο, μετρήσαμε την περιφέρεια της Γης ακολουθώντας  τα βήματα που έκανε  ο Ερατοσθένης τον 3ο αιώνα π.Χ.

Εκτελέσαμε  το δικό μας πείραμα από την αυλή του σχολείου μας και καταχωρήσαμε  τα αποτελέσματα των μετρήσεών μας σε μία κοινή βάση δεδομένων σε συνεργασία με άλλα σχολεία.

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή, γιατί μια δράση όσο απλή κι αν φαίνεται, δεν είναι  γίνεται «τυχαία» και χωρίς στόχους-σχεδιασμό.
Ο παιδαγωγικός σχεδιασμός της μιας δράσης/προγράμματος αφορά

• τη δημιουργία κατάλληλων προϋποθέσεων στοχασμού  παρέχοντας στους μαθητές,
• τη δυνατότητα να αμφισβητούν, να αξιολογούν και να δομούν νέες γνώσεις, δεξιότητες, στάσεις και συμπεριφορές, 
• τη δημιουργία των αναγκαίων προϋποθέσεων ενεργητικής εμπλοκής του μαθητή στο διδακτικό γίγνεσθαι, 
• τη δημιουργία αυθεντικότερων συνθηκών μάθησης.

Στη συγκεκριμένη δράση και σε ό,τι αφορά το Γνωστικό τομέα (κριτική σκέψη/γνώση) οι μαθητές μαθαίνουν για τον καινοτόμο τρόπο που ο Ερατοσθένης χρησιμοποίησε για τον υπολογισμό της περιφέρειας της Γης, καλούνται να κατανοήσουν πώς ακριβώς  έκανε τη μέτρηση και να προσπαθήσουν να το επαναλάβουν. Σε συναισθηματικό επίπεδο να ανταποκριθούν και να συμμετέχουν ακολουθώντας  τις κατευθυντήριες γραμμές που δίνονται από τον εκπαιδευτικό και να κάνουν την μέτρηση της περιφέρειας της Γης οι ίδιοι.  Στον Ψυχοκινητικό τομέα οι μαθητές καλούνται να μιμηθούν, να εφαρμόσουν -καθώς ακολουθούν την ίδια διαδικασία όπως και ο Ερατοσθένης- και να προσπαθήσουν να μετρήσουν την περιφέρεια της Γης, εργαζόμενοι συλλογικά και μάλιστα στην περιπτωσή μας σε μικτές ομάδες μαθητών δύο τμημάτων του σχολείου. Το εκπαιδευτικό σενάριο στηρίζεται στο ανακαλυπτικό μοντέλο μάθησης.

Η προετοιμασία
Αρχικά εγγραφήκαμε στη λίστα του πειράματος μαζί με σχολεία από όλο τον πλανήτη.

Στείλαμε ηλεκτρονικά μηνύματα (emails) αναζητώντας συνεργαζόμενο σχολείο στο ίδιο Γεωγραφικό Μήκος (22°56’27.23″E) με το δικό μας, ακολουθώντας τις οδηγίες των διοργανωτών,  και επικοινωνήσαμε με σχολεία από την Ελλάδα, τη Σερβία, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Φινλανδία και το Μαρόκο. Μας απάντησαν όλοι και την Παρασκευή 21/3/2014 σε άμεση επικοινωνία με το 2ο Δ.Σχ. Λουτρακίου, Κορίνθου και το 6ο Δ. Σχ. Αρτέμιδας ανταλλάξαμε τα πρώτα στοιχεία, όπως η απόσταση των δύο σχολείων μεταξύ τους.

 
 Την Παρασκευή 21/3/2014 οι μαθητές των Ε1 και Στ1 τμημάτων του σχολείου παρακολούθησαν εκπαιδευτικό υλικό και ενημερώθηκαν από τις εκπαιδευτικούς Ε. Μπούσια και Μ. Εκμεκτζόγλου για τον Ερατοσθένη και το πείραμά του. Ανακάλεσαν προηγούμενες γνώσεις τους, από τη Γεωγραφία, για τις αντιλήψεις των αρχαίων για το σχήμα της Γης καθώς και τις γεωγραφικές συντεταγμένες. Εφάρμοσαν όσα έχουν διδαχθεί στα Μαθηματικά για τις μετρήσεις μήκους και γωνιών, τις πράξεις μεταξύ δεκαδικών αριθμών-δυνάμεις καθώς και τη σχεδίαση σε κλίμακα, στατιστική, (μέσος όρος)  αλλά και μια πτυχή του ίδιου του Ερατοσθένη.

 Με τη βοήθεια διαδικτυακών εφαρμογών είδαμε ότι το μεσημέρι (η ώρα που οι ακτίνες του ήλιου θα έπεφταν κάθετα στην περιοχή μας) ήταν 12:32:34 (τοπική ώρα) και χρησιμοποιώντας το πρόγραμμα Google Earth μετρήσαμε την απόσταση μεταξύ του σχολείου μας και του 2ου Δ.Σχ. Λουτρακίου.

Η εκτέλεση
Στις 12:10 το μεσημέρι και αφού οι μαθητές χωρίστηκαν σε μικτές ομάδες, υπο την επίβλεψη των εκπ/κών Α. Ρεϊζη και Ι. Πιτσίνη και των υπευθύνων του πειράματος, παρέλαβαν το Φύλλο Εργασίας και τα εργαλεία (ράβδοι-μέτρα) που θα χρησιμοποιούσαν για να κάνουν τη μέτρηση της σκιάς.

 Κατέγραψαν τις μετρήσεις τους (μετρήθηκε 5 φορές το μήκος της σκιάς της ράβδου, ανά 5 λεπτά), υπολόγισαν το Μέσο Όρο της σκιάς και σε κλίμακα 1:10 σχεδίασαν στο Φύλλο Εργασίας  ένα ορθογώνιο τρίγωνο στο οποίο χρησιμοποιώντας μοιρογνωμόνιο, μέτρησαν το μέγεθος της γωνίας που χρειαζόταν να στείλουμε στο συνεργαζόμενο σχολείο ώστε να ξεκινήσει ο υπολογισμός της περιφέρειας της Γης. 

Έχοντας στα χέρια τους όλα τα δεδομένα -απόσταση μεταξύ των δύο σχολείων, φαινομενική γωνία και τη σταθερά των 360°- υπολόγισαν την περιφέρεια της Γης σε 40.000 περίπου χιλιόμετρα. Δεδομένα που εισάγαμε και στην κοινή βάση δεδομένων  του προγράμματος  ολοκληρώνοντας έτσι τη συμμετοχή μας.
  

Η αξιολόγηση
Η αξιολόγηση αφορά την πλευρά των υπεύθυνων εκπ/κών καθώς ο χρόνος την Παρασκευή 21/3/14 δεν ήταν επαρκής και η αξιολόγηση από την πλευρά των μαθητών θα ακολουθήσει την Τετάρτη 26/3/14. Αυτό που οι εκπ/κοί παρατηρήσαμε ήταν ότι υπήρξε μαθησιακή αυτονομία και ενεργή εμπλοκή όλων των μαθητών που συμμετείχαν, λειτούργησε η αυτορυθμιζόμενη μάθηση και η συνεργασία μέσα στις ομάδες. Ο ρόλος των εκπαιδευτικών ήταν διευκολυντικός και όχι παρεμβατικός.
ΥΓ
Μερικές φορές τα πράγματα εξελίσσονται αλλιώς από ό,τι τα περιμένεις, έτσι και έγινε και με το «πείραμα του Ερατοσθένη». Οι μαθητές που παρέμειναν στο Ολοήμερο έχοντας δει τους μεγαλύτερους να μετράνε τις σκιές ξεκίνησαν μια συζήτηση με τις εκπ/κούς του Ολοημέρου, Γ. Σαμαρά και Ε. Μπούσια, περί σκιάς. Αφού τους εξηγήθηκε το πείραμα  και θέλοντας να συμμετάσχουν με τον τρόπο τους δημιούργησαν ένα δικό τους κείμενο  με θέμα «Το παιχνίδι με τη σκιά», ενώ οι μικρότεροι μαθητές αποτύπωσαν με το δικό τους τρόπο τον «στρογγυλό» πλανήτη μας σε χαρτί.
(συνεχίζεται)

Το νησι που ταξιδεψε

 Ενας παλιος ξωτικομυθος λεει οτι μια φορα και δυο φεγγαρια, πριν σχηματιστει η χωρα των ξωτικων και υπηρχαν μονο μαγοι, υπηρχε ενα νησι στη μεση του απεραντου ωκεανου. Μια κουκκιδα χωρις ιχνος βλαστησης πανω της, ουτε ενα τοσο δα δεντρακι.

Το νησακι μαραζωνε γιατι εβλεπε ολη μερα τα συννεφα να περνανε απο πανω του και να εξαφανιζονται, τα πουλια να ταξιδευουν ανεμελα προς ολες τις κατευθυνσεις, τα κυματα να ερχονται και να φευγουν, τον αερα να το διαπερνα με δυναμη ή να το χαϊδευει κινωντας γι αλλα σημεια του ωκεανου. Μονο αυτο παρεμενε ακινητο στη  θεση του. Ποτε δεν ειχε παει πουθενα και ουτε επροκειτο.

-Γιατι εγω να μην μπορω να ταξιδεψω; Γιατι να μην μπορω να παω σε αλλα μερη; Ονειρευομαι να δω την ανατολη πανω στο πιο ψηλο βουνο. Σκεφτομαι ολη μερα πώς  να ειναι το ηλιοβασιλεμα μεσα απο τις πυκνες φυλλωσιες του δασους. 

Εκει που εκλαιγε τη μαυρη μοιρα του το νησακι εμφανιστηκε στον ουρανο ενα βραδυ ενα φως και το πλησιασε. Παραξενεμενο το νησι το κοιταξε μετα ματια ορθανοιχτα. Το φως εσκυψε και του χαμογελασε.

-Νυχτες ολακερες σ ακουω να ονειρευεσαι φωναχτα. Ποτε εισαι στο ψηλοτερο βουνο, ποτε σε δαση με πυκνες φυλλωσιες, μεχρι και σε ατελειωτα λιβαδια σε ακουσα να ονειρευεσαι οτι βρισκεσαι. Πού τα εμαθες εσυ ολα αυτα;

Το νησι κατεβασε για λιγο ντροπιασμενο το βλεμμα.

-Ακουω ον ανεμο και τα συννεφα να συζητουν με τα κυματα, καμια φορα και τα πουλια που περνας απο δω μιλανε μεταξυ τους για ολα οσα βλεπουν στα ταξιδια τους τ αλαργινα.

Το φως χαμογελασε.

-Ξερεις για τους ασφοδελους λειμωνες; για τα καταπρασινα λιβαδια; ή για τα λουλουδια και τα ζωα που κρυβονται αναμεσα στα βραχια των απατητων κορυφων; Για την κουκουβαγια του χιονιου, ειπαν ποτε τιποτα; Σηκωνε τα ματια του το νησι στο ακουσμα της καθε νεας εικονας που του επλαθε το φως. Μεχρι να προλαβει να το ρωτησει ομως το φως εξαφανιστηκε κι ενας λαμπρος ηλιος προβαλλε με χαρη στην αλλη ακρη του ουρανου. Το νησι εκλεισε τα ματια του και χαμογελασε καθως ειχε ονειρα να ονειρευτει για αρκετο καιρο. 

Περασε καιρος πολυς και το νησι ματαια εψαχνε τον ουρανο τα βραδια για να βρει το φως να του πει κι αλλα για οσα δεν θα εβλεπε ποτε του. Μεχρι που μια μερα περασαν δυο συννεφα απο πανω του και σταθηκαν αρκετη ωρα. Εστησε αυτι και τ ακουσε να λενε για ενα βραδυ που ο,τι ευχεσαι γινεται πραγματικοτητα και οτι αυτο το βραδυ ηταν σε τρεις μερες. Σφαλισε τα ματια του και μετρουσε τις ωρες με τη θεση του ηλιου στον οριζοντα μεχρι που η βραδια εφτασε.

-Ευχομαι, ξεκινησε να λεει και συνεχισε ψιθυριστα. Έι, πιο δυνατα δεν σε ακουω, ακουσε μια φωνη και μεσα απο τα κλειστα του βλεφαρα ειδε μια λαμψη. Το φως σκεφτηκε και του φωναξε ευτυχισμενο.

-Ηρθες!

-Παντα εδω ημουν, του απαντησε αυτο, απλα σε αλλη θεση, ποτε δεν εφυγα, απλα αλλαζα σημειο απο οπου φωτιζα. Σ εβλεπα με την ακρη του ματιου μου. Πες μου τι ευχηθηκες, ειπε στο νησι κι εσκυψε κοντα του για ν ακουσει.

Το νησι ντραπηκε και ψιθυρισε οτι του εστειλε την ευχη του με ενα θρόισμα του αερα που περνουσε εκεινη την ωρα απο πανω του. Το φως χαμογελασε και του απλωσε το χερι.

-Μα δεν ξερω ουτε το ονομα σου, διστασε το νησι. Πού θα με πας;

-Με λενε Αλντεμπαραν, αποκριθηκε το φως. Ειμαι ενα αστερι, δεν θελεις να ερθεις μαζι μου; θα με ακολουθεις στα ταξιδια μου και θα εισαι παντα εδω στον ουρανο μαζι μου. Θα σου λεω ιστοριες για οσα θα βλεπεις και θα φτιαξουμε μυθους για οσα οι ανθρωποι δεν σκεφτηκαν να δημιουργησουν. Θα σου πω και για εναν μαγο που καθε βραδυ ερχεται απο δω με το ξωτικο του και αν δεν κανεις θορυβο μπορει και να τους ακουσεις να μιλανε για τα δυο φεγγαρια τους και τη χρυσαλλιδα τους.

Μαγεμενο το νησι τον ακουγε και δε χορταινε. Απλωσε τα χερια του και αφεθηκε στο φως του αστεριου του. Ηταν το δικο του αστερι. 

Εκεινο το πρωι οσα σμηνη αγριοπαπιες περασαν απο το σημειο σταθηκαν, κοιταξαν και αφησαν τα δακρυα τους να κυλισουν. Συννεφα μαζευτηκαν κι αφησαν κι αυτα τη βροχη που κουβαλουσαν να τρεξει για να ξεπλυνει το κενο. Βλεπεις τα χαραματα "εκεινης της νυχτας" που ο,τι ευχεσαι γινεται πραγματικοτητα, καπου στον πλανητη πεταξε μια πεταλουδα και κινηθηκε ο αερας, ο οποιος ταξιδεψε με αυξανομενη ταχυτητα μεχρι που εγινε τυφωνας και αναγκασε τα κυματα να ξεσηκωθουν και αρχισουν να τρεχουν σαν μανιασμενα για να γλυτωσουν απο την οργη του ανεμου. Γιγαντιες θαλασσιες γλωσσες σηκωθηκαν κι επνιξαν με την οργη τους το δυσμοιρο νησακι. Το καταπιαν και δεν απομεινε τιποτα απο αυτο. Εκτος... Εκτος απο ενα αχνο ιχνος του, μια "φωτογραφια" του για να θυμιζει οτι εδω καποτε υπηρχε ενα νησι, ενας βραχος στη μεση του πουθενα.

Μονο η κουκουβαγια του χιονιου, που σηκωσε την ιδια στιγμη το βλεμμα στον ουρανο, ειδε τα νησακι να ακολουθει το πιο λαμπερο αστερι του ουρανου στο αεναο ταξιδι του και χαμογελασε με τη γνωση του αυτου που ξερει οσα οι αλλοι δεν μπορουν να δουν, γιατι βλεπει οχι με τα ματια, αλλα...

"τι ευχηθηκε ο ανθρωπος που σταματησε το χρονο..."

Καθε φορα που ενα αστερι ταξιδευει ενας ανθρωπος κανει μια ευχη. Μεχρι εδω ολα καλα και απολυτα συνηθισμενα.

Ετσι λοιπον εκεινο το βραδυ, οταν ο Αλκης ειδε εκεινο το αστερι να πεφτει, ευχηθηκε κατι ... παραξενο. 

Βλεπεις οι περισσοτεροι ευχονταν κατι που ειχε σχεση με τον εαυτο τους και τους δικους τους ανθρωπους. Αυτος, ομως, ευχηθηκε κατι διαφορετικο, κατι που μεχρι τωρα κανενα αλλο αστερι δεν ειχε παραλαβει σαν ευχη που επρεπε να πραγματοποιησει. 

Ειναι γνωστο αλλωστε οτι τ αστερια γι αυτο πεφτουν, για να δουν ποιος κοιταει τον ουρανο και κανει μια ευχη βλεποντας τα και ν ακουσουν τι θα ευχηθει για να την πραγματοποιησουν. 

Κι επειδη ειμαι ενα εντιμο ξωτικο με μυτερα αυτια, το ακουσα και θα σου πω ευθυς τι ευχηθηκε και προκαλεσε την αναστατωση οχι μονο στο αστερι. Γιατι πρεπει επισης να σου πω οτι το αστερι διακοπτωντας την πορεια του προς το απειρο, φρεναρισε τοσο αποτομα που πυροδοτησε μια αλυσιδωτη αντιδραση. 

Κατ αρχην εσπασε τον κωδικα μεταξυ των ανθρωπων και των διατοντων αστερων γιατι επανελαβε δυνατα την ευχη και ακουστηκε γυρω τριγυρω προκαλωντας το θυμο του κοκκινου γιγαντα, για τον οποιο θα σου μιλησω αλλη φορα.

 Επειτα γιατι δημιουργησε ερωτηματικα και πολλες και εντονες συζητησεις αναμεσα στα αστερια τα οποια καθως δεν ειχαν ξαναερθει αντιμετωπα με μια τετοια ευχη, δεν ηξεραν τι επρεπε να κανουν και πώς να...χειριστουν το ολο θεμα που προεκυψε μια και επρεπε να την πραγματοποιησουν.

 "Κι αν αρχισουν ολοι να ζητανε κατι τετοιο;" 

"Πώς θα μπορουσε να γινει αυτο που ζηταει;" 

  "Τι θρασος!"

 "Δεν ειναι παραλογο"

 "Δεν ειναι δυνατο να γινει αυτο!" 

"Μα ειμαστε αστερια, ολα ειναι δυνατα". 

Μεχρι και ο χρονος εμεινε μετεωρος καθως η ροδα που τον γυριζει σταματησε κι αυτη για να παρακολουθησει τη συζητηση των αστεριων. 

Το συμπαν σταματησε να κινειται, περιμενοντας ν ακουσει με τη σειρα του "τι ευχηθηκε ο ανθρωπος που σταματησε το χρονο..."

Πριν το Σημείο, Μετά το Σημείο

Πώς δημιουργούμε την προσωπική μας ταυτότητα;
Δοκιμάζουμε πολλά για να βρούμε το κατάλληλο μονοπάτι. Αυτό δεν σημαίνει ότι  αρνούμαστε αυτό που ήμασταν πριν, απλά μεταμορφωνόμαστε σε κάτι περισσσότερο. Όχι σε κάτι νέο, δεν αλλάζουμε, το δυναμικό υπάρχει μέσα μας, απλά περιμένει τις κατάλληλες συνθήκεςγια να αναδυθεί στην επιφάνεια.
Η περιέργεια για ό,τι υπάρχει γύρω μας είναι αυτή που γεμίζει τα κενά μέσα μας.
Σπάμε τα όρια γύρω μας.
Φαντασιωνόμαστε όσα οραματιζόμαστε και τα μετατρέπουμε σε ακόμα πιο υπερρεαλιστικό.
Δημιουργούμε τη δική μας κίνηση.
Πάντα ψάχνουμε τη μεταμόρφωση.

 

Πέρασε ο χάρτινος Σεπτέμβρης της καρδιάς μου. Πολλά άλλαξαν. Για την ακρίβεια όλα άλλαξαν. Τίποτα πια δεν είναι το ίδο. Υπάρχουν κάποια κομβικά σημεία στη ζωή μας που μόλις τα διαβούμε ανακαλύπτουμε ότι από δω και στο εξής ποτέ δεν θα ξαναείμαστε όπως πριν. Και αρχίζουμε να μετράμε το χρόνο πια με αυτόν του Πριν το Σημείο και αυτόν του Μετά το Σημείο.
 Αναζητώντας τα Πριν φτάνεις πολύ βαθιά μέσα σε μιαν αχλή του χρόνου, όπου όλα ήταν δυνατά και πολλά υποσχόμενα.

Και ενώ με μεγάλη ευκολία μπορείς να γράψεις οτιδήποτε, ανακαλύπτεις ότι  αυτή τη στιγμή  τίποτα δεν σου φαίνεται αξιόλογο να γραφτεί, ότι δεν υπάρχει κάτι που να διαπερνάει αυτό τον πρόωρο  χειμώνα που θρονιάστηκε με όλη του τη  μεγαλοπρέπεια, ότι δεν υπάρχει κάτι που θέλεις να πεις, τίποτα δεν φαίνεται ικανό να σου τραβήξει το μυαλό από όσα το κυριεύσανε. Έτσι βουβός αντικρίζεις την κάθε μέρα, αντιπαλεύοντας με τα φαντάσματά σου επίσης βουβά, ειδικά εκεί την ώρα του σκιόφωτος.
Αναγκαστικά εκτελείς όλα όσα αναμένονται να γίνουν από σένα, μηχανικά και με το μυαλό σου χαμένο μέσα σε ομίχλες αδιαπέραστες. Σαν σε ταινία βλέπεις κάποιον που δεν είναι άλλος από τον εαυτό σου να λειτουργεί ή καλύτερα να έχει τον αυτόματο πιλότο ενεργοποιημένο και να συνεχίζει την καθημερινότητα.

Σε κάποιες αναλαμπές πιέζεις τον εαυτό σου να θυμηθεί παλιές κι αγαπημένες συνήθειες, καθώς σκέφτεσαι ότι θα είναι ανακουφιστικό να επιστρέψεις σε όσα έβρισκες χαρά κι ενδιαφέρον στην Πριν το Σημείο ζωή σου.
Έτσι ξαναρχίζεις να μαζεύεις τα κομμάτια σου που σκόρπισαν και κρατώντας στα χέρια το παζλ της ζωής σου, αρχίζεις να συναρμολογείς, για να βρεις τον εαυτό που βρίσκεται λιγότερο ή περισσότερο σε κάθε ένα από τα κομμάτια.
Επανασυγκροτεις, αναδιατάσσεις,  αποδέχεσαι, αφήνεις να φύγουν, συγκολας οπως όπως και χτίζεις από την αρχή κάτι διαφορετικό. Όχι νέο, κάτι άλλο. Κάποια τα παίρνεις μαζί σου, κρατωντας τα ως κατι πολυτιμο, κάποια τ' αφήνεις πίσω σου καταδικάζοντάς τα στην αιώνια λήθη. Το ξεκαθάρισμα όσο οδυνηρό είναι, άλλο τόσο απαραίτητο φαντάζει, μια και μαζεύονται πολλά που χρειάζονται ν αφήσεις πίσω γιατί τελικά μόνο βάρος είναι.
Ξαλαφρώνεις από τα βαρίδια και κοιτάς με αρκετή ψυχική κούραση γύρω σου, αλλά με άλλο βλέμμα πια.

Και ίσως, δειλά δειλά, ξαναρχίζεις να κάνεις όνειρα και να πας τα όρια σου, να τα σπρώχνεις όσο πιο πολύ μπορείς. Δημιουργείς κενούς χώρους που θα γεμίσουν με στιγμές από την  Μετά το Σημείο εποχή. Αρχίζεις να κινείσαι και να αναζητάς νέες διεξόδους, κλείνοντας ένα ένα τα κεφάλαια της ζωής σου.

Αφήνεις  "πρόσωπα και καταστάσεις στο χρόνο και στη στιγμή" (τι όμορφη κουβέντα μου πες*), επενδύεις μόνο στην αγάπη και σ αυτούς που πραγματικά σ αγαπάνε και το μοιράζονται μαζί σου και στις στιγμές...
Γιατί τελικά μόνο οι στιγμές έχουν σημασία.
Η μεταμόρφωση έχει αρχίσει...
____________________________________________________
*πραγματικά δεν έχω λόγια, μια μεγάλη σφιχτή αγκαλία*

η μνημη δεν ξεθωριαζει... στον Παναγιωτη

 "Τόσα χρόνια στο θέατρο η Αγκαθα έμαθε να βλέπει πολλά
που οι άλλοι φοβούνται να δουν.
Αγγέλους και νεράιδες, νάνους και ξωτικά και τον Πρίγκηπα.
Ολα στο θέατρο είναι μαγεμένα. Κεντημένα με δυνατά ξόρκια.
Τα θαύματα είναι η δουλειά μας. Ο Ιησούς μπορεί να έκανε το νερό κρασί μα εμείς κάθε μέρα κάνουμε τα σπασμένα γυαλιά διαμαντάκια.
Αφιερωμένο σε όσους ποτέ δεν θα είναι όμορφοι πρίγκηπες και ωραίες πριγκήπισσες , που ποτέ δεν θα κερδίσουν την καρδιά μιας δεσποσύνης ή ενός γενναίου ιππότη και που ποτέ δεν θα έχουν το θάρρος και την αφέλεια να ξεστομίσουν γλυκερές ανοησίες."

Ο πρίγκιπας των Λύκων

Παναγιώτης Πασχίδης 

Tοσα χρονια και η μνημη δεν ξεθωριαζει.

Θα ναι για παντα δεμενη με οσα σε κανουν κομματι ενος κοσμου που δεν χαθηκε μεν γιατι ζει μεσα μας, μια χουφτα ανθρωπους που ετυχε να εχει κεφια ενα αστερι και τους εφερε κοντα τον εναν με τον αλλο και ολοι μαζι ζησαμε οσα αλλοι δεν ζουν σε μια ολοκληρη ζωη, αλλα εμεινε πια μονο στις θυμησες και τις φωτογραφιες για να μας κανει να χαμογελαμε και να δακρυζουμε.

Δεν εφυγες εισαι ακομα εδω. Σε νιωθουμε. Η ανασα σου, η ενρινη με κεινο το γραναζι φωνη τριγυριζει γυρω απο τα αυτια μας. Κουβεντες καθισμενοι στο πατωμα, ακουμπωντας σε εναν τοιχο. Ονειρα, σχεδια, ιδεες, πειραγματα, κακιες, διαφωνιες και το πειρακτικο βλεμμα που συνοδευε ενα γελιο ολο νοημα.

Ο βαθυς πονος που συνοδευει την απωλεια περασε. Εμεινε ενα παραπονο, ενα γιατι να αιωρειται αναπαντητο. Πηρες μαζι σου ενα κομματι της ιστοριας σου που κανενας μας δεν θα μαθει. Απομειναμε εμεις να συνεχιζουμε σε διαφορετικες πορειες ο καθενας. Οταν βρισκομαστε ειναι σαν να μην αλλαξε τιποτα, ή σχεδον τιποτα. Δεν μιλαμε για την απουσια σου, ομως ολοι τη νιωθουμε.

Μας λειπεις.
Μου λειπεις. Πολυ.

Tρωαδες

Και ετσι ανταμώνουμε...

"Άτομα με πρόσωπα σκοτεινά, σκυφτά, απηυδισμένα και εξουθενωμένα πριν καλά καλά ξημερώσει η καινούργια μέρα"...
 

"Πόσοι άλλοι άραγε, εκτός από μένα, έχουν προσέξει τα δυο φεγγάρια;"

Όταν ανοίξει η πόρτα του χρόνου, ποτέ δεν ξέρεις τι θα συυναντήσεις στην άλλη πλευρά. Ή μήπως ξέρεις αλλά δεν θέλεις, γιατι ... 

Χ. Μουρακάμι, 1Q84, βιβλίο ΙΙΙ

Ησυχία επιτέλους

"Είμαστε μια φυλή, οι Ήσυχοι· διαβάζουμε και σκεφτόμαστε και γράφουμε γράμματα και ονειροπολούμε και κοιτάμε από παράθυρα. Είμαστε πολιτισμένοι άνθρωποι, ευγενείς σε βαθμό υπερβολής· περιφρονούμε τις επιδείξεις οργής ως αντιδράσεις παιδιάστικες και ντροπιαστικές. Αλλά το ήσυχο Βαγόνι είναι η επικράτειά μας, η τελευταία προστατευόμενη περιοχή που μας έχει απομείνει. Και είναι απολύτως δυνατό να οδηγηθούμε στα άκρα. Το μόνο μας μήνυμα στους βαρβάρους που μπουκάρουν σαν μπουλντόζες στο ήσυχο λιμάνι μας με τη φλυαρία τους και το σαματά των γκάτζετ τους είναι: "

 

Κανείς δεν δείχνει να αντιλαμβάνεται την ανάγκη των συν-ανθρώπων του για διακριτική παρουσία. 

Ολόκληρο το κείμενο του Tim Kreider στο dimart

"Αναπόλησε το Χρόνο, με Βλέμμα ευγενικό", "η λαίδη στα Λευκά"

**536
The Heart asks  Pleasure-first-
And then-Excuse from Pain-
And then-those little Anodynes
That deaden suffering-
And then-to go to sleep-
And then-if it should be
The will of its Inquisition
The privilege to die-  
 (The Norton Anthology of American Literature, second edition,  volume 1, page 2.461)

Μια ποιήτρια με γνήσιες φιλοσοφικές και τραγικές διαστάσεις. Επιλεκτικότατη στις κοινωνικές της σχέσεις, έδειχνε μια επιμονή να διαφυλλαξει την εύθραυστη μεμβράνη του απαραβίαστου εσωτερικού της  κόσμου. Διάλεγε προσεκτικά τους λίγους που η ίδια επέτρεψε να γίνουν κομμάτι της ζωής της.

Το σχολείο δεν της έδωσε ούτε την πνευματική μα ούτε την κοινωνική ικανοποίηση που θα αντιστάθμιζε την οικειότητα που ένιωθε ανάμεσα στους δικούς της.

Πολλές φορές αμφέβαλλε για την ικανότητά της να "γράψει το γράμμα της στον κόσμο" και ρωτούσε αν η ποίησή της ήταν "ζωντανή". Παρ' όλα αυτά πολλά ποιήματά της υποδηλώνουν τη βεβαιότητα ότι διέθετε μια τεράστια ποιητική δύναμη. 1.775 ποιήματα άφησε πίσω της, όταν έφυγε στα 56 της, 7 είχαν δει το φως της έκδοσης, και μάλιστα με ψευδώνυμο, όσο ζούσε. Είναι η δύναμη της ποίησής της που ελκύει όσους  αρέσκονται σε μια πιο πειραματική, διανοητικά δύσκολη, συχνά σκοτεινή επίγνωση που σημαδεύει τα πιο εκλεπτυσμένα ποιήματά της. Επέστρεφε συχνά σε θέματα που συνδέονται άμεσα με τα παράδοξα και τα διλήμματα της ανθρώπινης ύπαρξης που γνωρίζει ότι είναι παγιδευμένη στο χρόνο πάντα με ύφος πνευματώδες, πλάγιο και ευμετάβλητο. "Η γλύκα της ζωής" βρίσκεται στο ότι όλοι γνωρίζουμε πώς "δεν επιστρέφει" και αυτή η συνειδητοποίηση είναι η πηγή της πίκρας της ζωής. Γι αυτό και έζησε μια ζωή από εκστατικές και αγωνιώδεις στιγμές. Στα σημαντικότερα ποιήματά της έχουν καταγραφεί όλα αυτά τα "τωρα" ως "πάντα".

 (The Norton Anthology of American Literature, second edition,  volume 1, page 2.445-2.447)

305 
The difference between Despair
And Fear-is like the One
Between the instant of a Wreck-
And when the Wreck has been ...... 

  ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Με αφορμή την έκδοση του βιβλίου των ποιημάτων της Έμιλυ Ντίκινσον* υπό τον αντιπροσωπευτικό τίτλο Επειδή δεν άντεχα να ζήσω φωναχτά (Gutenberg, 2013). 

Έμιλυ Ντίκινσον, "η λαίδη στα Λευκά": μια από τις μεγαλύτερες ποιήτριες του 19ου αιώνα όπως και μία από τις πιο μυστηριώδεις φιγούρες της παγκόσμιας ποίησης. Ο θρύλος της απόσυρσής της από τα εγκόσμια συνδέθηκε με τον ποιητικό της αναχωρητισμό: δέκα μόνο ποιήματα δημοσίευσε όσο ζούσε, ενώ συνέθεσε περισσότερα από 1700 ποιήματα. Η ποίησή της εξυψώνει την καθημερινή εμπειρία της επαρχιακής ζωής σε υπερβατικό όραμα? το αίνιγμα της ύπαρξης το αγγίζει με στίχους λιτούς και παλλόμενους. Μεγαλειώδης και ταυτόχρονα φευγαλέα, η ποιητική συνεισφορά της Ντίκινσον δεν έχει μέχρι σήμερα μελετηθεί σε μεγάλο εύρος στην ελληνική γλώσσα. (Συνέντευξη με τη μία από τις μεταφράστριες)

Το νέο βιβλίο με τίτλο «Επειδή δεν άντεχα να ζήσω φωναχτά» φιλοδοξεί να αποτελέσει μία έκδοση αναφοράς για την Αμερικανίδα ποιήτρια. Δίγλωσση ανθολογία, παρουσιάζει μεταφράσεις ποιημάτων από όλες τις περιόδους της παραγωγής της, πολλά εκ των οποίων μεταφράζονται για πρώτη φορά στην Ελληνική γλώσσα. Περιλαμβάνει ακόμη το σύνολο των επιστολών της Ντίκινσον, κείμενα με την δική τους ιδιαίτερη καλλιτεχνική αξία. Τα ποιήματα και οι επιστολές συνοδεύονται από εκτεταμένη μελέτη για το βίο και την ποίηση της Ντίκινσον, που έρχεται να καλύψει ένα σημαντικό κενό στην ελληνική βιβλιογραφία για την ποιήτρια. "

*Emily Dickinson (10/12/1830 – 15/5/1886) και εδώ

"Εκείνες τις μέρες"

"Το νεανικό πεζό που θα παρουσιάσω δημοσιεύτηκε στις 3 Αυγούστου 1945, όταν ο Αναγνωστάκης* ήταν 20 χρονών....." , από το Οι λέξεις έχουν τη δική τους ιστορία,
 
 “Ο Μανόλης Αναγνωστάκης για τη γλώσσα, ένα νεανικό πεζό και τρεις φωτογραφίες” του Νίκου Σαραντάκου

*Μ. Αναγνωστάκης (Θεσσαλονίκη, 10/3/1925 – Αθήνα, 23/6/2005)
(οι επισημάνσεις δικές μου)

… Κατά το σούρπο, τις πιο πολλές φορές, συναντιόμασταν σε μια γωνιά του πάρκου. Ήτανε μια αποτραβηγμένη γωνιά στα πιο απόμερα δρομάκια, ανάμεσα σε δέντρα πυκνά, πλάι σ’ ένα περίπτερο ερειπωμένο. Δεν ξέρω τι μπορούσε να θυμίζει ένα ερειπωμένο περίπτερο με τα γύρω πυκνά δέντρα, εμείς το λέγαμε «στους τροπικούς» και κει πηγαίναμε τα σούρπα και πλαγιάζαμε πάνω στο ζεστό χορτάρι.
Πλήθος πολύ τριγυρνούσε άσκοπα κείνες τις ώρες, τα μικρά τρέχανε, παίζανε ή κλαίγανε γοερά χωρίς λόγο στη μέση του δρόμου, οι μανάδες μασουλούσανε σπόρια και φλυαρούσανε για την ακρίβεια της ζωής και για τα παιδιά τους που μπερμπαντέψανε τώρα με τον πόλεμο, και γυρνούσανε όλη μέρα στα σοκάκια. Τα κορίτσια σκύβανε και κόβανε τρυφερά λουλούδια, τα μυρίζανε και τα καρφιτσώνανε στο στήθος τους, ύστερα τα βαριούνταν και τα πετούσανε αδιάφορα, όπου τύχει, δίπλα σε παλιόχαρτα και σε σάπια αυγά. Αυστηρές πινακίδες, λείψανα μιας παλιάς εποχής, αμύνονταν ακόμα ψυχρές κι επιβλητικές : «Αγαπάτε τα άνθη και τα φυτά». «Μη βαδίζετε επί της χλόης». Απαγορεύεται το πτύειν»!
Το καλοκαίρι βάραινε εξαντλητικό, ένα καλοκαίρι ταλαιπωρημένο κι ανήσυχο. Μοιάζουν αλήθεια όλα τα καλοκαίρια, μα τούτο στο βάθος ήτανε τόσο διαφορετικό, ένα καλοκαίρι χωρίς αρχή και χωρίς τέλος, γιομάτο κρυφές προσδοκίες και μέρες νεκρές.
Ξαπλώναμε στο πατημένο χορτάρι, ο καθένας διηγιότανε στους άλλους πως πέρασε η μέρα, που πήγε, τι είπε, τι άκουσε, πως τραβούσε η δουλειά. Άναβε πότε-πότε μια μικρή μα ξεθύμανε γρήγορα, ένας κάπνιζε σιωπηλά κι άφηνε το μισό σε κάποιον άλλον. Τα τσιγάρα είναι τόσο ακριβά…
…Ο Σπύρος ήταν ευχαριστημένος∙ κατάφερε να βρει δουλειά σ’ ένα μικρό φροντιστήριο που άνοιξε τώρα κοντά. Πέτυχε καλές γνωριμίες, του φέρνανε κάθε τόσο και καινούργιους μαθητές, έβρισκε τον καιρό ανάμεσα σε δυο παραδόσεις να κουβεντιάζουνε και λίγο. Με μερικούς ξανοίχτηκε αρκετά, τα ’πανε μια χαρά, αύριο μπορούσε να μας τους έφερνε, ήτανε όλοι τους καλά παιδιά. Ο Σπύρος κορόιδευε την τέχνη, δεν μπορούσε να χωνέψει πως υπάρχουνε άνθρωποι που χάνουνε τον καιρό τους και διαβάζουνε λογοτεχνία, αυτός είχε σπουδάσει Φυσική, αγαπούσε βαθιά την επιστήμη. Όμως αυτά ήταν όλα λόγια γιατί ξέραμε πως έγραφε κι ο ίδιος και μάλιστα, το χειρότερο, πως έγραφε και ποιήματα, μα έτσι ήτανε πάντα : βαρύς και λιγόλογος, ήθελε με μια περίεργη επιμονή να δείχνει ακόμα και στους φίλους του πως είναι ολότελα διαφορετικός απ’ ότι τον φαντάζεται κανένας.
Κάποτε, άρχισε να ’ρχεται μαζί μας κι η Σοφία. Η Σοφία ήταν ένα παράξενο κορίτσι, από κείνα τα κορίτσια που πρώτη φορά συναντάς στη ζωή σου. Σε κοίταζε μ’ ένα αλλόκοτο βλέμμα, μιλούσε δυνατά για την Επανάσταση, δεν ήξερε τι θα πει φόβος. Αυτή διάβαζε πολύ κι ακατάστατα με μια μανίαν αχόρταγη, στα χέρια της κράταγε πάντα δυο και τρία βιβλία.
Μας ξάφνιασε έτσι απότομα όπως ήρθε, κανείς μας δεν ένιωσε ακόμα ένα κορίτσι δίπλα του που να μη σου μιλά μόνο για τον έρωτα, μα να ξεχειλίζει από πόθο ζωής να λαχταρά ν’ αγκαλιάσει κάθετι και να γευτεί. Τώρα θυμάμαι πόσο ήτανε γεμάτη αντιφάσεις και ανικανοποίητη∙ πολλές φορές μας κορόιδευε, έλεγε πως δεν πίστευε πια σε τίποτα, δεν ήταν λόγος αυτός να χάνουμε τα νιάτα μας, γι’ αυτές τις αοριστίες, τα χρόνια περνούσανε και μεις θα τα κλαίγαμε μια μέρα∙ άλλοτε πάλι την έπιανε μια ανεξήγητη θέρμη και χανότανε ολάκερες μέρες κι ύστερα γύριζε σκονισμένη κι ατίθαση και μας έβριζε τεμπέληδες κι αλήτες που δεν σηκωνόμασταν και μεις για το βουνό, μόνο ξαπλώναμε στο χορτάρι στις απόμερες γωνιές του πάρκου και ξεγελιόμαστε πως κάτι κάνουμε και μεις.
Ήτανε φίλοι με τον Αργύρη χρόνια, γνωρίζονταν από μικρά παιδιά τότες που παίζανε μαζί στο Διοικητήριο. Του άρεζε να την αφήνει να μιλάει ώρα πολύ, αυτός που σπάνια μιλούσε και πάντα μετρημένα και τελειωτικά. Είχε την ηλικία μας μα ήτανε τόσο σοβαρός κι απλός που τον ξεχώριζες αμέσως. Δίπλα του ένιωθες ένα περίεργο αίσθημα ασφάλειας, το χέρι του δεν έτρεμα ποτέ, το μάτι του έπαιζε σίγουρο κι αποφασιστικό. Αυτός, ναι, ήτανε ένας πραγματικός επαναστάτης, είχε δίκιο η Σοφία που μας έβριζε αλήτες. Αυτός δεν ήξερε συμβιβασμούς και σούπα-μούπες, αναβολές και κούραση, τραβούσε ολόισα στο σκοπό του ατρόμητος και λεβέντης και δε λογάριαζε τίποτα. Συνηθίσαμε να λέμε : αυτό θα το ’κανε ο Αργύρης, για κάτι που στάθηκε δύσκολο να το πετύχουμε μεις, κι έμεινε και το λέμε κι ακόμα.
Όμως ποιος ο λόγος να κάθομαι τώρα δα και να διηγούμαι τούτες τις ιστορίες για τους φίλους : όλα αυτά, μπορεί να μην ενδιαφέρουνε πια κανέναν, είνε προσωπικές ιστορίες και στο κάτω-κάτω για τους άλλους δε λένε τίποτα σπουδαίο. Μα να, τώρα που πήρα τον κατήφορο, θα σταθώ μια στιγμή να δω τον «Γέρο» έτσι όπως έρχεται στενός και καμπούρης έτσι σα νάτανε τότες. Ερχότανε σπάνια και μας έβλεπε, καμιά Κυριακή. Διακρίναμε από μακριά την σταχτιά του ρεπούμπλικα που του παράχωνε τ’ αυτιά χειμώνα-καλοκαίρι, το λυγισμένο του βάδισμα, και χαιρόμασταν πούταν αυτός κ’ ερχόταν να μας δει.
Δεν μπορούσε να ’βρισκε καμιάν ευχαρίστηση στην παρέα μας, μας περνούσε είκοσι κι εικοσιπέντε χρόνια, ένας άντρα βασανισμένος με γκρίζα μαλλιά. « Αν ήμουν παντρεμένος θα ’χα παιδιά τώρα σαν και σας», έλεγε και ξανάλεγε έτσι στ’ αστεία και στα πεταχτά, μα ίσως στο βάθος με κάποιο πόνο κρυφό.
Τις μέρες που ’ρχότανε, δε μιλούσαμε καθόλου. Κρεμόμασταν απ’ τα λόγια του και τον ακούγαμε ώρες πολλές. Αυτός δα είχε χρόνια και χρόνια στο κίνημα. Ήξερε όλους τους παλιούς αγωνιστές, μοιραστήκανε το ίδιο ξεροκόμματο χρόνια και χρόνια μέσα στα μπουντρούμια. Μιλούσε με συγκίνηση για το 17, για το 22, το 33, το 36, δεν ξεχνιούνται αυτά τα πράγματα έτσι εύκολα. Γύρισε και τη Ρωσία κι όλη η νοσταλγία του ήτανε γι’ αυτήνα.
Τι όμορφα που έπεφτε το βράδι. Τα ξεχνούσες όλα εκείνη τη στιγμή, ένα δροσερό αεράκι φυσούσε, γύρω πλανιότανε μια λεπτή μυρουδιά.
Ύστερα κάποιος κοίταζε νευρικά το ρολόγι του και τιναζόταν όρθιος. Σε δέκα λεφτά έπρεπε να όλοι να κλειστούμε στα σπίτια μας. Άρχιζε μια νύχτα σκοτεινή και πνιχτή, ένα ατέλειωτο προμήνυμα θανάτου.
Ύστερα θυμάσαι, το καλοκαίρι μίκραινε, μίκραινε∙ οι μέρες πνίγανε περισσότερο ένα σφιχτό δαχτυλίδι. Οι βουεροί δρόμοι αρχίσανε να ερημώνονται νωρίς απ’ το σούρπο. Μείναμε λίγοι, μαζευόμασταν σε μιαν απόμερη γωνία του πάρκου και το χορτάρι ήταν υγρό. Τα παιδάκια ερχότανε πάλι και παίζανε κι ο ήλιος τάβλεπε μια στιγμή και γελούσε κι ύστερα τον κατάπινε τα σύννεφα και λησμονιούνταν μέρες ολάκερες. Τα λουλούδια γέρνανε μαραμένα και περιμένανε μάταια ναρθούν τα κορίτσια τρυφερά να τα καρφιτσώσουν στο στήθος τους για μια στιγμή, κ’ ύστερα ας τα πετούσανε με αδιαφορία όπου τύχει, δίπλα στα παλιόχαρτα και στα σάπια αυγά. («Απαγορεύεται το πτύειν», «Αγαπάτε τα άνθη και τα φυτά»).
Ο Αργύρης είχε φύγει πάει πολύ καιρός, ο Αργύρης σκοτώθηκε στις απάνω γειτονιές, όλοι το ξέραμε μα κανείς δεν μιλούσε. Λέγαμε τ’ όνομα του, τον θυμούμασταν, ψιθυρίζαμε πώς να τώρα δα πήραμε ειδήσεις του κι είναι καλά, κι όπου να ’ναι θα γυρίσει, κι όμως ο καθένας το ’ξερε πως ο Αργύρης δεν ήτανε πια να γυρίσει, πως ο Αργύρης σκοτώθηκε.
Έπειτα, ένα βράδυ, ο Γιώργης μας χαιρέτησε σιωπηλά, θα ’φευγε τα χαράματα για κει που το καλοκαίρι δεν έπεφτε πνιχτό και εξαντλημένο, εκεί που τα τραγούδια δεν πεθαίνουνε στα χείλια. Τον βλέπαμε πολύ λίγο τον τελευταίο καιρό, ήτανε πάντα αξούριστος κι αδύνατος, κοιμότανε εδώ και κει, πολλές φορές δεν είχε τίποτα να φάει, ένα αγρίμι κυνηγημένο.
Κανείς μας δεν μίλησε κείνο το βράδυ, καπνίσαμε τσιγάρα, κάτι μας πλάκωσε βαριά χωρίς έλεος, κάτι ψιθύριζε μέσα μας χωρίς απάντηση κ’ ικανοποίηση.
Μάθαμε και για το «Γέρο» πως τον πιάσανε ένα πρωί από το σπίτι του. Αυτόν δα το ξέρανε, και όποτε θέλανε τον είχανε στο χέρι. Πέρασε κι απ’ το στρατόπεδο, ύστερα τον φορτώσανε στο τραίνο. Αφήσανε την τελευταία μέρα τη Σοφία και πήγε και τον είδε από μακριά. Μας έστειλε κι ένα σημείωμα : «Εγώ ’μαι ράτσα γερή, μη φοβάστε∙ είναι όλα αυτά παιχνιδάκια καινούργια για μένα. Καλά που δεν είμαι παντρεμένος και δεν έχω παιδιά σαν και σας…» κι άλλα δυο-τρία λόγια έτσι σα στ’ αστεία και στα πεταχτά.
… Δε βαριέσαι. Μιαν ιστορία κι αυτή σαν όλες τις άλλες. Μια φούχτα σύντροφοι, που σκορπιστήκανε μια μέρα…τι σε νοιάζει. Η Επανάσταση προχωρούσε. Προχωρούσε κι άνοιγε το δρόμο ανάμεσα στα στενά σοκάκια που παραμόνευε ο θάνατος, στα απάτητα βουνά που τραγουδούσαν τα νιάτα, στα σκοτωμένα παλικάρια που λιώνανε στις χαράδρες, στους σκλάβους που σπάζανε τις πέτρες βουβοί και σκελετωμένοι. Αυτή πατούσε πάνω στον χωρισμό και γεννούσε καινούργιους συντρόφους … αυτή δεν είχε τον καιρό να φιλήσει εκείνους που φεύγανε… η Επανάσταση προχωρούσε, ε και συ τι κάθεσαι και λες ιστορίες παλιές χωρίς ενδιαφέρον, ιστορίες τόσο γελοία ασήμαντες, τόσο κοινές, δε βαριέσαι ! …

Kαι ένας πρόσφυγας χωρίς ελπίδα είναι πολύ

 

 

χωρίς τίτλο

Έρχονται κάποιες στιγμές που δεν έχεις τίποτα να πεις. Τότε σιωπάς. Αναζητάς τα λόγια, τις λέξεις που θα σε οδηγήσουν κάπου, μα κάτι γίνεται και  αυτονομούνται και αρνούνται να καθίσουν η μία δίπλα στην άλλη, δεν σου κάνουν το χατίρι όσο και να τις παρακαλάς.
Κάτι ξέρουν παραπάνω από σένα. Έχουν δική τους εικόνα για όσα συμβαίνουν και αναλαμβάνουν την πρωτοβουλία να δράσουν με την αποχή τους.
Και η σιωπή είναι δράση. Μεταφέρει μηνύματα. Συνήθως είναι καμπανάκι, που το ακούς και ξαφνικά το συνειδητοποιείς το πρώτο καλοκαιρινό πρωινό,  που όμως κι αυτό δεν μοιάζει καθόλου με καλοκαίρι.


Kαθώς όλα τελείωνουν και κάτι νέο ξεκινάει το πιο εύκολο είναι να κοιτάξεις πίσω να θυμηθείς, να αναπολήσεις, να χαμογελάσεις νοσταλγικά για στιγμές που γέμισαν τις μέρες και τις νύχτες, για τις ατέλειωτες ώρες μπροστά από ένα φως. Να ξαναβρείς μελανά σημεία και εικόνες που θάμπωνουν καθώς περνάει ο χρόνος αλλά έχουν αφήσει το αποτύπωμά τους.
Τι είναι αυτό που απομένει; Ποτέ δεν τελειώνει κάτι χωρίς πόνο, χωρίς μια πίκρη γεύση, χωρίς μια νοσταλγία να το συνοδεύει κάθε που ξανάρχεται στη σκέψη.
Και όταν απομένει η απογοήτευση; Αυτή πώς την αρχειοθετείς; Για όσα δεν έγιναν, για όσα δεν ειπώθηκαν, για όσα έγιναν και ειπώθηκαν. Για όσους δεν μπόρεσαν, για όσους δεν κατάφεραν. Για όποιον κατάλαβε, για όσους δεν είδαν τίποτα. Για ό,τι έφυγε και χάθηκε. Για ο,τι έμεινε.

Το μήνυμα της Μ. Παρασκευής

"...ονειρευτηκα...", 
"ουσιαστικα δεν κοιμομασταν,...το μυαλο μας ηταν στις δρασεις, στην ελπιδα, στην αναζητηση, στις διεξοδους απο την απραξια",
 "με την Κομη της Βερενικης θελησα να δειξω την υπερβαση και την αποστασιοποιηση".
Μαγικη λεξη: "ΕΘΕΛΟΝΤΕΣ".
"ΔΑΣΚΑΛΕ, ΜΑΖΙ ΣΟΥ ΔΡΑΠΕΤΕΥΩ"
" η Θεια ερωτικη σχεση που αναπτυσσει ο δασκαλος με τους μαθητες ειναι τοσο σημαντικη, χαραζει δρομους στο μυαλο των ανθρωπων και στην ψυχη, μεταμορφωνει τη συναισθηματικη νοημοσυνη, αξιοποιει το μεγαλειο στον ανω θρωσκοντα οτι ολα μπορουν ν αλλαξουν, να μεταμορφωθουν, απλα χρειαζεται θεληση και βοηθεια απο τους αλλους, πιστη στο σχεδιο και το προγραμμα μας. Πρεπει να φτιαξουμε σχολεια στις φυλακες, γιατι αυτος που εκπαιδευεται μεσα στη φυλακη, δεν ξαναγυριζει στη φυλακη".

Μια διαφορετικη ματια, απο ενα ΔΑΣΚΑΛΟ που ξερει να κανει τη διαφορα χωρις τυμπανοκρουσιες
http://ypovrixio.gr/article.php?issues_no=67&contents_id=1151 Απλα φωτισμενος και μοναδικος, ΔΑΣΚΑΛΕ, Κλήμη Πυρουνάκη, μας εμπνεεις.